Acid mạnh và acid yếu – cùng nồng độ, khác gì nhau?

Phục vụ bài sự điện li, acid – base và pH (chủ đề Cân bằng hóa học, Hoá học 11, Chương trình GDPT 2018). Acid mạnh như HCl phân li hoàn toàn (α = 1), còn acid yếu HA ⇌ H⁺ + A⁻ chỉ phân li một phần theo hằng số Ka, nên cùng nồng độ mol thì [H⁺] của acid yếu nhỏ hơn nhiều. Mô hình tính [H⁺] chính xác từ Ka và Kw, độ dẫn điện từ độ dẫn điện mol giới hạn của các ion, và tốc độ phản ứng với Mg chủ yếu phụ thuộc [H⁺]; muối Mg tạo thành được tính vào cân bằng nên acid yếu càng phản ứng càng phân li kém (hiệu ứng ion chung). Chọn acid yếu và kéo thanh nồng độ (0,001–1 M). Hai cốc hiện kính phóng to mô hình hạt: ion H⁺ màu đỏ tách khỏi gốc acid, phân tử chưa phân li còn gắn nguyên; ở acid yếu các hạt liên tục phân li và kết hợp lại (cân bằng động). Bóng đèn trong mạch đo độ dẫn điện sáng theo nồng độ ion. Bấm Thả Mg để so sánh tốc độ sủi bọt và đồ thị thể tích H₂ theo thời gian; bấm Pha loãng 10 lần hoặc chuyển đồ thị sang α theo nồng độ để thấy acid yếu càng loãng càng phân li nhiều. Câu hỏi gợi ý: – Vì sao HCl và CH₃COOH cùng 0,1 M nhưng đèn ở cốc CH₃COOH sáng yếu hơn hẳn? – Cuối cùng hai cốc thu được thể tích H₂ bằng nhau hay khác nhau? Vì sao? – Pha loãng CH₃COOH 100 lần thì độ điện li α tăng khoảng bao nhiêu lần?