Kĩ thuật viên bảo trì – tìm lỗi trên dây chuyền băng tải
Học sinh vào vai kĩ thuật viên bảo trì một dây chuyền băng tải có động cơ, băng tải, hai cảm biến quang, hộp đấu dây và bảng đèn báo PLC. Một lỗi ngẫu nhiên xuất hiện (cảm biến bị che bẩn, băng mòn trượt, ổ bi động cơ quá nhiệt, dây lỏng ở cầu đấu); học sinh đọc triệu chứng (mã lỗi, đèn báo, sản lượng, rung lắc), chọn bộ phận rồi đo bằng đồng hồ vạn năng, nhiệt kế hồng ngoại, máy đo rung, máy đo tốc độ, cắt điện khoá thẻ trước khi sửa, điều chỉnh hoặc thay chi tiết. Điểm tính bằng thời gian dừng máy và chi phí; phần cuối so sánh bảo trì phòng ngừa với sửa khi hỏng qua một năm mô phỏng và có thẻ hồ sơ nghề.
Nghề bảo trì cơ khí – cơ điện tử thuộc nhóm nghề trong lĩnh vực cơ khí (Công nghệ lớp 11). Học liệu cho học sinh trải nghiệm công việc thật của kĩ thuật viên bảo trì: đọc triệu chứng, chẩn đoán có phương pháp, làm việc an toàn và cân nhắc chi phí dừng máy.
Dây chuyền chạy với sản lượng 12 sản phẩm/phút; sau một lúc sẽ phát sinh lỗi. Chọn bộ phận trên hình hoặc trên nút, dùng các phép đo (mỗi phép đo tốn vài phút), cắt điện và khoá thẻ (LOTO) rồi điều chỉnh hoặc thay chi tiết, sau đó chạy lại. Tham số chọn lỗi cụ thể hay ngẫu nhiên, giá trị sản lượng mất mỗi phút dừng, tốc độ đồng hồ mô phỏng, chu kì kiểm tra định kì, bật tắt gợi ý giá trị bình thường. Biểu đồ cuối trang mô phỏng 52 tuần: sửa khi hỏng so với kiểm tra định kì theo mô hình khoảng P–F (dấu hiệu hỏng xuất hiện trước khi hỏng hẳn). Đây là mô hình đơn giản: số liệu tuổi thọ, thời gian sửa và giá là giá trị giả định để minh hoạ.
Câu hỏi gợi ý:
– Vì sao phải cắt điện và khoá thẻ trước khi thay chi tiết?
– Thay ngay chi tiết đắt tiền mà chưa đo kiểm thì thiệt hại ra sao?
– Kiểm tra định kì quá dày hoặc quá thưa đều tốn kém, vì sao?
Tham số điều chỉnh được
- Lỗi sẽ xảy ra
- Hiện giá trị bình thường và mẹo chẩn đoán
- Chu kì kiểm tra định kì (1–12 tuần)
- Tốc độ đồng hồ mô phỏng (0,5–4 phút/giây)
- Giá trị sản lượng mất mỗi phút dừng máy (5–100 USD/phút)