Dao động cưỡng bức và hiện tượng cộng hưởng

Mô phỏng cho chủ đề Dao động, Vật lí 11 theo Chương trình GDPT 2018, bài dao động tắt dần, dao động cưỡng bức và hiện tượng cộng hưởng. Khi chịu ngoại lực tuần hoàn, vật dao động với tần số của ngoại lực; biên độ lớn nhất khi tần số ngoại lực bằng tần số riêng f₀ = (1/2π)√(k/m). Mặc định k = 40 N/m, m = 0,4 kg nên f₀ ≈ 1,59 Hz; ngoại lực F₀ = 0,1 N, f = 1,4 Hz, lực cản yếu. Mỗi khi biên độ không còn đổi, điểm A(f) tự được ghi lên đồ thị bên phải (hoặc bấm “Ghi A(f)”). Kéo thanh f từ 0,5 Hz đến 3 Hz, dùng tốc độ ×3 cho nhanh, để dựng đường cộng hưởng và so với đường lí thuyết. Đổi lực cản sang vừa, mạnh: đỉnh thấp và tù hơn. Bấm “Tắt ngoại lực” để thấy biên độ giảm dần theo đường bao A₀e^(−bt/2m). Câu hỏi gợi ý: – Ở trạng thái ổn định vật dao động với tần số nào: tần số riêng hay tần số ngoại lực? – Lực cản ảnh hưởng thế nào đến biên độ cực đại và độ nhọn của đường cộng hưởng? – Nêu một ví dụ cộng hưởng có lợi và một ví dụ cộng hưởng có hại trong đời sống.